Bao cao su bị rách hoặc tuột: bạn cần làm gì ngay?

Bao bị rách không có nghĩa chắc chắn bạn sẽ nhiễm STI hoặc mang thai. Mức nguy cơ phụ thuộc vị trí tiếp xúc, dịch cơ thể, thời điểm chu kỳ, tình trạng HIV/STI của hai người và biện pháp dự phòng đang dùng.

01Trong 72 giờ: đánh giá nguy cơ HIV

Nếu có khả năng tiếp xúc với HIV qua quan hệ hậu môn hoặc âm đạo, hãy đến cơ sở điều trị HIV, khoa cấp cứu hoặc cơ sở y tế càng sớm càng tốt để hỏi về PEP. PEP cần bắt đầu không muộn hơn 72 giờ; lý tưởng trong 24 giờ. Không chờ người kia xét nghiệm xong mới đi khám.

Nếu bạn tình đang điều trị HIV và có bằng chứng duy trì tải lượng vi-rút dưới ngưỡng phát hiện, nguy cơ lây truyền qua đường tình dục được đánh giá khác. Hãy cung cấp thông tin xác minh được cho nhân viên y tế thay vì tự kết luận.

02Trong 5 ngày: cân nhắc tránh thai khẩn cấp

Nếu tinh dịch có thể vào âm đạo và có khả năng mang thai, tránh thai khẩn cấp nên được dùng càng sớm càng tốt. WHO nêu các lựa chọn gồm thuốc chứa levonorgestrel, ulipristal acetate và vòng tránh thai chứa đồng. Các phương pháp có thể được sử dụng trong vòng 120 giờ tùy lựa chọn; vòng đồng là phương pháp tránh thai khẩn cấp hiệu quả nhất nhưng phải được đặt tại cơ sở y tế và cần đánh giá phù hợp.

Thuốc tránh thai khẩn cấp không chấm dứt thai đã hình thành và không bảo vệ khỏi HIV/STI. Xem hướng dẫn chi tiết tại bài tránh thai khẩn cấp.

03Lập kế hoạch xét nghiệm thay vì xét nghiệm tất cả ngay lập tức

Bạn có thể được xét nghiệm ban đầu để biết tình trạng trước đó, nhưng kết quả âm tính quá sớm chưa loại trừ lần phơi nhiễm mới. Vị trí lấy mẫu phải phù hợp nơi tiếp xúc: họng, trực tràng, âm đạo/cổ tử cung hoặc nước tiểu.

Nếu có đau, loét, phát ban, tiết dịch bất thường, tiểu buốt, sốt hoặc bạn tình thông báo kết quả dương tính, hãy đi khám ngay, không chờ đến “đủ cửa sổ”. Xem lịch xét nghiệm STI theo tình huống.

04Những việc không giúp giảm nguy cơ

• Không thụt rửa âm đạo hoặc hậu môn; việc này không loại bỏ HIV/STI và có thể gây tổn thương niêm mạc.
• Không bôi chất sát khuẩn mạnh, kem đánh răng hoặc hóa chất lên cơ quan sinh dục.
• Không tự uống kháng sinh “phòng bệnh”. Thuốc sai có thể che triệu chứng, gây tác dụng phụ và kháng thuốc.
• Không dựa vào việc đi tiểu, tắm hoặc quan sát cơ thể để kết luận an toàn.
• Không dùng hai bao cao su ngoài cùng lúc; ma sát giữa hai lớp có thể làm tăng nguy cơ rách.

05Vì sao bao bị rách và cách giảm lặp lại?

Kiểm tra hạn dùng và vỏ bao; mở bằng tay thay vì răng/vật sắc; chọn kích cỡ phù hợp; bóp đầu chứa khí; đeo từ đầu cuộc quan hệ và giữ vành bao khi rút ra. Với bao latex, dùng chất bôi trơn gốc nước hoặc silicone. Dầu ăn, dầu dừa, vaseline và lotion có thể làm yếu latex.

Nếu sự cố lặp lại, xem lại kích cỡ, lượng chất bôi trơn, cách đeo và cách bảo quản. Bao cao su cần tránh nhiệt cao, ánh nắng và ma sát kéo dài trong ví.